Czasownik nieregularny w języku niemieckim

Teoria, odmiana czasownika i przykłady




Czasownik teoria

Czasownik jest odmienną częścią mowy i odpowiada na pytania: Co robi? Co się z nim dzieje? Formą podstawową czasownika jest bezokolicznik. W języku polskim bezokolicznik kończy się na na -ć(cieszyć się, spać, pisać). W języku niemieckim bezokolicznik kończy się na -en (malen – malować, fragen - pytać, trinken - pić).

Aby odmienić czasownik przez osoby w czasie teraźniejszym Präsens, należy usunąć końcówkę -en i do tematu czasownika dodać końcówki osobowe.

Końcówki osobowe

Personalpronomen - Zaimek osobowy Verbendungen - Końcówka
ich -e
du -st
er/sie/es/man -t
wir -en
ihr -t
sie/Sie en

Czasownik nieregularny

  • czasowniki, w których samogłoska rdzenna a zmienia się w 2. i 3. os. lp. na ä, np.: laufen (biec), schlafen (spać), fahren (jechać), tragen (nosić), waschen (myć, prać), halten (trzymać, zatrzymać się)

  • czasowniki, w których samogłoska rdzenna e zmienia się w 2. i 3. os. lp. na i, np.: helfen (pomagać), sprechen (mówić), essen (jeść), geben (dawać), nehmen (brać), treffen (spotykać)

  • czasowniki, w których samogłoska rdzenna e zmienia się w 2. i 3. os. lp. na ie, np.: sehen (widzieć).
  •   laufenen - biegać
    a => ä
    helfen - pomagać
    e => i
    sehen - widzieć
    a => ie
    ich laufe helfe sehe
    du läufst hilfst siehst
    er/sie/es/man läuft hilft sieht
    wir laufen helfen sehen
    ihr lauft helft seht
    sie/Sie laufen helfen sehen

  • Czasowniki haben i sein.

  •   haben- mieć sein - być
    ich habe bin
    du hast bist
    er/sie/es/man hat ist
    wir haben sind
    ihr habt seid
    sie/Sie haben sind
    Przykłady

    Der Schüler läuft 2 Kilometer. Siehst du Gebirge do drüben? Ihr helft euren Eltern. Sie laufen oft. Sie hilft dem Jungen. Der Mann hat keine Zeit. Bist du zufrieden mit deinem Auto? Ćwiczenia

    Czasowniki modalne

    Czasowniki modalne odmieniają się przez zaimki osobowe inaczej w liczbie pojedzynczej, a inaczej w liczbie mnogiej. Porównaj w tabeli.

      dürfen - mieć pozwolenie
    können - umieć, potrafić, móc mögen - lubić müssen - musieć
    sollen - mieć powinność
    wollen - chcieć
    ich darf kann mag muss soll will
    du darfst kannst magst musst sollst willst
    er/sie/es/man darf kann mag muss soll will
    wir dürfen können mögen müssen sollen wollen
    ihr dürft könnt mögt müsst sollen wollen
    sie/Sie dürfen können mögen müssen sollen wollen

    Czasowniki modalne występują z bezokolicznikiem innego czasownika tworząc z nim orzeczenie zdania. Czasownik modalny w formie osobowej występuje na drugim miejscu, a bezokolicznik (drugiego czasownika) na końcu zdania.

    Przykłady
    Ihr sollt das Buch lesen.
    Ich muss fleißig arbeiten.
    Das Kind kann endlich in die Schule gehen.